BIDAIARIAK SANTURTZIN (VII)

José Gil y Fresno jauna 1879ko Santurtzin

José Gil y Fresnori (1813-1891) jauna jarri behar zaio, medikua zelako. José jaunak itsu-itsuan sinisten zuen

bai ur mineralen bai itsasoko uraren eraginetan eta Juan Eustaquio Delmásek gobernatzen zuen inprimategi, litografia eta liburu dendan “Guía hidrológico-médica de Vizcaya” argitaratu zuen 1879 aldera. Gida medikuntza eta kirurgia orokorrean doktore gisa sinatu zuen, Bilboko Ospitale Zibileko zirujau burua baitzen.

Lanean dagoen bainuetxeetako planoa Irudiaren iturria: Bilboko liburutegi Digitala

Bere asmoa bainuetxeak eta urak dituen eragin osasungarriak ezagutzera ematea zen. Eraginak aspaldi ezagutzen ziren; izan ere, Venus itsasotik ateratzen irudikatuta dago.

Itsasoko bainuak Miarritzen XIX. mendearen erdialdera. Feillet ahizpen litografia. Irudiaren iturria: Untzi Museoa

Itsasoko bainuak Miarritzen XIX. mendearen erdialdera. Feillet ahizpen litografia.
Irudiaren iturria: Untzi Museoa

Uraren onurak zeintzuk diren ez badakizue, zirujau buruak azaltzeko erabili zituen hitzak ekarri dizkizuegu “Los baños de mar tonifican los órganos, dan calor a la sangre, vigor a las fuerzas, resorte a los músculos, consistencia a la piel…” eta beste hainbat ere baditu. Lastima gaur egungo Santurtzin ezin hartzea José jaunak azaltzen zuenean bezala, Bilboko bainulariaren gogoko kaia, etxe onak eta neurrizko prezioak zituen hartan.

SANTURCE

Itinerario.  Desde Madrid á Bilbao 557 kilómetros de ferro-carril que recorre el tren en diez y nueve horas. Su precio es de 271 reales en primera, 209 en segunda y 125 en tercera. Desde Bilbao á Santurce 15 kilómetros de carretera que los recorren diferentes coches en el espacio de una hora. Su precio 5 reales por asiento.

Santurce, poblacion antiquísima de 1.600 habitantes, ocupa un llano al pié de la cónica montaña de Serantes. Los Señores de Vizcaya tuvieron un palacio en este pueblo del que no queda señal alguna; conserva además varias elegantes casas de campo. Santurce es hoy el puerto predilecto del bañista bilbaino. Aunque no tiene playa, su ayuntamiento á fuerza de trabajos y dïspendios , ha conseguido formar entre riscos una superficie plana de fondo de menudas guijas, donde se toman con la mayor comodidad los baños.

Sus casas son buenas y el bañista encuentra á precio módico todo lo que puede apetecer.

 “Guía hidrológico-médica de Vizcaya” liburuaren azala Irudiaren iturria: Bilboko liburutegi Digitala

“Guía hidrológico-médica de Vizcaya” liburuaren azala
Irudiaren iturria: Bilboko liburutegi Digitala

Liburutegi Nagusia (E.B.C.)

Advertisements

Utzi erantzun bat

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Aldatu )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Aldatu )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Aldatu )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Aldatu )

Connecting to %s